Mùa xuân là thời khắc tiện lợi làm bùng phát dịch bệnh thủy đậu ở trẻ thơ và người lớn, đặc biệt ở những trẻ có hệ miễn nhiễm kém hoặc suy giảm miễn dịch, chưa tiêm phòng vắc-xin ngừa thủy đậu... Khi đã bị bệnh rồi, để hạ thấp biến chứng hiểm nguy đến sức khỏe, người bệnh cần đến bệnh viện để được điều trị kịp thời. Đến muộn, khi bệnh đã nặng lên, có biến chứng thì việc điều trị sẽ phức tạp hơn rất nhiều.
Khi trẻ có dấu hiệu mắc thủy đậu cần đưa trẻ đi khám ngay để được điều trị đúng, tránh biến chứng hiểm nguy. Ảnh: Trần Minh
trình diễn.# bệnh thủy đậu
Bệnh thủy đậu do virut Varicella Zoster gây ra. biểu đạt của bệnh là ban ngứa, nổi mụn nước, sốt nhẹ, mỏi mệt. Mụn nước khởi phát nổi ở vùng đầu mặt, chi và thân. Mụn nước xuất hiện rất nhanh trong vòng 12 - 24 giờ có thể nổi toàn thân. Mụn nước có đường kính từ l - 3 mm, chứa dịch trong; tuy nhiên, những trường hợp nặng, mụn nước sẽ to hơn hay khi bội nhiễm thì mụn nước sẽ có màu đục do chứa mủ. Ngoài mụn nước, trẻ nhỏ thường kèm sốt nhẹ, biếng ăn; trẻ lớn hơn thường kèm sốt cao, đau đầu, đau cơ, buồn nôn và nôn. Bệnh sẽ kéo dài từ 7 - 10 ngày nếu không có biến chứng, các nốt thủy đậu sẽ khô dần, bong vảy, thâm da nơi nổi mụn nước, không để lại sẹo, nhưng nếu bị nhiễm khuẩn thì mụn nước có thể để lại sẹo. Người bị nhiễm bệnh có thể bị từ chỉ vài mụn thủy đậu cho đến hơn 500 mụn trên thân thể.
Bệnh thủy đậu lây lan rất nhanh. Ngay trong thời kỳ ủ bệnh, tức trước khi có ban xuất hiện đã có thể lây bệnh cho người khác. Bệnh lây mạnh nhất vào thời điểm trước sốt 4 ngày và sau sốt 4 ngày do đó cần cách ly để ngừa lây lan.
Biến chứng của bệnh thủy đậu
Bệnh thủy đậu có thế dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm. Khi các mụn phồng thủy đậu gây thương tổn lớn đến bề mặt da. Khi các nốt mụn đó vỡ hoặc bị trầy xước, bong tróc có thể gây viêm nhiễm, sưng tấy, nhiễm khuẩn da, viêm nhiễm có mủ... gọi là bội nhiễm da thứ phát. Ngay cả sau khi khỏi bệnh, các mụn thủy đậu này cũng để lại sẹo sâu trên da, rất khó phục hồi. Một biến chứng của thủy đậu có thể mắc phải là bệnh viêm tai, viêm tai ngoài, viêm tai giữa. Các mụn rộp của thủy đậu có thể mọc trong tai, gây viêm nhiễm; Các nốt thủy đậu khi bị vỡ hoặc trầy xước có thể bị nhiễm khuẩn, thậm chí nhiễm khuẩn huyết khi vi khuẩn xâm nhập từ mụn nước vào huyết quản; Bệnh thủy đậu có thể dẫn đến biến chứng viêm thanh quản khi các nốt đậu mọc sâu trong họng hoặc niêm mạc miệng gây viêm nhiễm, sưng tấy. Vi khuẩn từ các mụn thủy đậu có thể thâm nhập trực tiếp vào thân gây viêm họng, viêm thanh quản. Bệnh viêm não, viêm màng não là biến chứng nguy hiểm nhất của bệnh thủy đậu ảnh hưởng tới sức khỏe lâu dài của trẻ.
Điều trị bệnh thủy đậu
Khi trẻ sốt cao cần cho uống thuốc hạ nhiệt paracetamol... Uống thuốc an thần chống co giật; Chống ngứa bằng các thuốc kháng histamin; Khi có bội nhiễm: dùng kháng sinh ăn nhập. Đặc biệt để ý tới công tác trông nom: Xử lý tốt các nốt phỏng, nốt loét, dự phòng bội nhiễm. Vệ sinh da - giữ cho da khô sạch, không để cho trẻ gãi. Các nốt loét chấm dung dịch xanh-methylen hoặc thuốc tím 1/4.000, mặc xống áo vải mềm, sạch sẽ; Vệ sinh răng miệng bằng nước muối sinh lý; Vệ sinh tai mũi họng; bảo đảm mặc đủ ấm, tránh gió, ăn uống đủ dinh dưỡng, đủ calo và các loại vitamin để tăng cường sức đề kháng cho thân. thời kì cách ly tới khi ban hết mọc, vẩy đã bong hết.
Bệnh thủy đậu là bệnh dễ mắc trong mùa đông xuân.
Người lớn có thể lây bệnh của trẻ hoặc là trở nên trung gian truyền bệnh. Bệnh ở người lớn thường diễn biến nặng hơn ở trẻ, do đó khi chăm sóc trẻ cũng cần để ý để không bị lây bệnh. Những đồ dùng như quần áo, khăn mặt của người bệnh cần được ngâm giặt bằng xà phòng, phơi nắng hoặc sấy khô diệt khuẩn.
Lời khuyên của thầy thuốc
Tiêm chủng là biện pháp hữu hiệu nhất để phòng ngừa bệnh thủy đậu: tất con nít từ 12-18 tháng tuổi được tiêm 1 lần. con nít từ 19 tháng tuổi đến 13 tuổi chưa từng bị thủy đậu lần nào cũng tiêm 1 lần. trẻ mỏ trên 13 tuổi và người lớn chưa từng bị thủy đậu lần nào thì nên tiêm 2 lần, nhắc lại cách nhau từ 4-8 tuần.
Sai lầm khi thấy con bị thủy đậu là: các bậc bác mẹ nghĩ ngay đến việc chấm xanh-metylen cho con vào các mụn nổi nốt. Việc làm này khi nốt phỏng chưa vỡ là không cấp thiết, trẻ cũng không thích, trông chèm nhèm. Chỉ khi nốt phỏng vỡ thì chấm trực tiếp thuốc xanh-methylen vào nốt vỡ làm se nốt và ngừa bội nhiễm vi khuẩn, khử trùng khô nhanh. Bên cạnh đó, quan niệm khi bé bị thủy đậu phải tuyệt đối kiêng nước, kiêng gió nên không tắm, lau rửa cho trẻ là không đúng. Thay vào đó, ba má nên tắm cho con bằng nước ấm, để ý không tắm lâu như khi trẻ khỏe mạnh; Cũng không nên mua các loại lá về tắm cho trẻ do da trẻ nhỏ, đặc biệt là da trẻ sơ sinh rất mỏng, cấu trúc chưa ổn định. ngoại giả, chú ý giữ sạch tay và cắt ngắn móng tay, tránh gãi vì gãi làm nốt phỏng bị vỡ, có thể dẫn đến bội nhiễm vi khuẩn.
Nếu đã được tiêm phòng vắc-xin thủy đậu thì đại phần đông (80-90%) có khả năng phòng bệnh. Vắc-xin thủy đậu có hiệu quả cao và lâu dài, giúp cơ thể tạo kháng thể chống lại virut thủy đậu, Tuy nhiên, khoảng 10% còn lại là có thể bị thủy đậu sau khi tiêm chủng, nhưng các trường hợp này cũng chỉ bị nhẹ, với rất ít nốt đậu, khoảng dưới 50 nốt và thường là không bị biến chứng.
BS. Bùi Quỳnh Trang
